เมาแล้วขับ ประกันจ่ายคู่กรณีแทน แล้วเรียกคืนจากคนขับได้ถึง 10 ปี (ฎีกา 6914/2559)

มีประกันชั้น 1 ไม่ได้แปลว่าคนขับพ้นความรับผิดทุกกรณี ถ้าขับขณะเมาสุรา บริษัทอาจจ่ายคู่กรณีก่อน แล้วมีเวลาถึง 10 ปีในการตามเรียกเงินคืนจากคนขับ

ถาม 1: เรื่องในฎีกา 6914/2559 เป็นอย่างไร

ตอบ: จำเลยยืมรถที่ทำประกันภัยไว้ไปขับโดยเจ้าของรถยินยอม ขณะขับมีแอลกอฮอล์ในเลือดตั้งแต่ 150 มิลลิกรัมเปอร์เซ็นต์ แล้วชนท้ายรถคันอื่น

กรมธรรม์กำหนดว่าบริษัทประกันภัยจะยกเรื่องเมาสุรามาปฏิเสธบุคคลภายนอกไม่ได้ บริษัทจึงจ่ายค่าเสียหายให้คู่กรณีไปก่อน แล้วฟ้องเรียกเงินคืนจากจำเลยตามที่กรมธรรม์กำหนด จำเลยสู้ว่าคดีขาดอายุความแล้ว

ถาม 2: ศาลฎีกาตัดสินว่าอย่างไร

ตอบ: ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าคดีนี้ไม่ใช่การเรียกค่าสินไหมทดแทนตามมาตรา 882 แต่เป็นการเรียกเงินที่จ่ายไปคืนตามข้อตกลงในสัญญาประกันภัย กฎหมายไม่ได้กำหนดอายุความเรื่องนี้ไว้เฉพาะ จึงใช้อายุความทั่วไป 10 ปี ตาม ป.พ.พ. มาตรา 193/30 เริ่มนับจาก วันที่บริษัทจ่ายเงินให้คู่กรณี เพราะเป็นวันที่สิทธิเรียกคืนเกิดขึ้น คดีไม่ขาดอายุความ

ถาม 3: ทำไมบริษัทประกันต้องจ่ายคู่กรณีก่อน ทั้งที่คนขับเมา

ตอบ: คู่กรณีเป็นบุคคลภายนอกที่ไม่ได้ทำผิดอะไร กรมธรรม์ในคดีนี้จึงห้ามบริษัทยกเรื่องเมาสุรามาปฏิเสธคู่กรณี แต่เมื่อจ่ายไปแล้ว บริษัทมีสิทธิตามกรมธรรม์ที่จะเรียกคืนจากคนขับที่ฝ่าฝืนเงื่อนไข ผลคือคนที่ต้องรับภาระสุดท้ายคือคนขับเมา ไม่ใช่ผู้เสียหาย

เงื่อนไขเหล่านี้ขึ้นกับถ้อยคำในกรมธรรม์แต่ละฉบับ ต้องอ่านกรมธรรม์ของเรื่องนั้นจริงทุกครั้ง

ถาม 4: ต่างจากการที่บริษัทประกันไปฟ้องคนนอกที่ทำให้เสียหายอย่างไร

ตอบ: คนละเรื่องกัน เทียบให้เห็นดังนี้

กรณี	ฐานสิทธิ์	อายุความ
บริษัทเรียกคืนจากคนขับที่ฝ่าฝืนเงื่อนไขกรมธรรม์ (คดีนี้)	ข้อตกลงในสัญญาประกันภัย	10 ปีนับจากวันที่จ่าย (มาตรา 193/30)
บริษัทจ่ายลูกค้าของตนแล้วไปฟ้องคนนอกที่ทำละเมิด	รับช่วงสิทธิตามมาตรา 880	เท่ากับสิทธิของผู้เอาประกันภัยเดิม คืออายุความละเมิดตามมาตรา 448

การรับช่วงสิทธิคือการเข้าไปยืนแทนที่ผู้เอาประกันภัย บริษัทจึงได้สิทธิไม่มากกว่าที่ผู้เอาประกันภัยมี รวมทั้งอายุความด้วย ส่วนจะเริ่มนับจากวันไหนในแต่ละเรื่อง ควรให้ทนายดูข้อเท็จจริงประกอบ

ถาม 5: มีฎีกาอื่นที่วางหลักทำนองเดียวกันไหม

ตอบ: มี ฎีกา 817/2561 บริษัทประกันภัยไล่เบี้ยเงินค่าเสียหายเบื้องต้นที่จ่ายไป ศาลใช้อายุความ 10 ปีนับจากวันที่จ่ายเช่นกัน สองเรื่องนี้ชี้ไปทางเดียวกันว่า เมื่อเป็นการเรียกเงินที่จ่ายแทนไปคืน นาฬิกาเริ่มเดินเมื่อจ่ายเงิน ไม่ใช่วันเกิดเหตุ

ถาม 6: ได้รับหนังสือทวงถามจากบริษัทประกันภัย ควรทำอะไร

1. อย่าเพิกเฉย ถ้าถูกฟ้องแล้วไม่ไปศาล ศาลอาจพิพากษาไปตามคำฟ้อง
2. ขอสำเนากรมธรรม์ ดูว่ามีข้อให้เรียกคืนจากคนขับจริงไหม และเงื่อนไขที่อ้างเกิดขึ้นจริงไหม เช่น ผลตรวจแอลกอฮอล์
3. ขอหลักฐานการจ่ายเงินและใบเสนอราคาซ่อม ตรวจว่ายอดที่เรียกสมเหตุสมผล
4. ตรวจวันที่บริษัทจ่ายเงิน ถ้าเกิน 10 ปีแล้ว อาจยกอายุความต่อสู้ได้
5. ถ้าต้องรับผิดจริง เจรจาขอผ่อนชำระเป็นหนังสือ แต่พึงรู้ว่าการยอมรับหนี้เป็นหนังสือทำให้อายุความเริ่มนับใหม่

สรุป: ประกันจ่ายคู่กรณีแทนคนขับเมา แล้วเรียกคืนได้ภายใน 10 ปีนับจากวันที่จ่าย ดื่มไม่ขับดีที่สุด

ตรวจวันครบอายุความได้ที่ เครื่องคำนวณอายุความ

ข้อมูลกฎหมายทั่วไป ผลของแต่ละเรื่องขึ้นกับข้อเท็จจริงและเงื่อนไขในกรมธรรม์

บทความนี้เป็นความรู้กฎหมายทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษาสำหรับคดีใดคดีหนึ่ง ผลของแต่ละเรื่องขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงและเอกสาร ควรปรึกษาทนายความก่อนตัดสินใจ